Namate temperature regoor die land geleidelik daal, neem die risiko om griep op te doen toe. Vir baie mense beteken dit bloot ’n paar dae van ongemak, maar vir ander – veral bejaardes – kan dit lewensgevaarlik wees.
Hoewel temperature in groot dele van die land tot dusver gematig was, het vanjaar se griepseisoen reeds begin – ietwat vroeër as gewoonlik. Volgens die Nasionale Instituut vir Oordraagbare Siektes (NIOS) het die seisoen amptelik in die tweede week van Maart begin.
Griep word gewoonlik deur een van twee virusse veroorsaak, naamlik influenza A of influenza B. Hierdie virusse bestaan uit verskillende variante.
’n Belangrike rede waarom griepvirusse jaar na jaar bly sirkuleer, is hul vermoë om vinnig te muteer en die liggaam se immuunverdediging te ontduik. Subklade K het die griepseisoen vroeër laat begin in sekere dele van die wêreld.
Hierdie variant is ook gekoppel aan ’n ongewone toename in griepgevalle in Suid-Afrika gedurende Oktober en November 2025. Hoewel die getalle nie hoog genoeg was om ’n tweede griepgolf te veroorsaak nie, was die laat toename buite die tipiese seisoen opvallend.
Gewoonlik begin Suid-Afrika se griepseisoen eers in April of Mei en duur dit deur die winter. Vanjaar het dit egter vroeër begin, al is die oordragvlak tans nog laag.
Dit is ook ongewoon dat die RSV-seisoen saam met die griepseisoen begin het, aangesien RSV normaalweg vroeër voorkom. Kenners waarsku dat die gelyktydige voorkoms van hierdie virusse ’n groter druk op gesondheidsdienste kan plaas.
Volgens professor Tulio de Oliveira van die Universiteit Stellenbosch is dit moeilik om met sekerheid te voorspel hoe die griepseisoen gaan verloop. Daar is tans twee moontlike scenario’s: ’n meer ernstige seisoen as gevolg van laer immuniteit ná ’n sagte vorige jaar, of ’n milder verloop indien daar reeds ’n mate van kudde-immuniteit opgebou is.
Kenners meen dat subklade K moontlik meer aansteeklik is, maar nie noodwendig ernstiger siekte veroorsaak nie. Tot dusver is die meeste van die geïdentifiseerde griepgevalle in Suid-Afrika aan hierdie subklade gekoppel.
Volgens die NIOS is daar tans geen rede tot groot kommer nie, maar die situasie word noukeurig gemonitor deur middel van deurlopende genetiese ontleding.
Intussen bly die gebruik van griepinentings in Suid-Afrika laag. Die beskerming wat die entstof bied, wissel gewoonlik tussen 30% en 60% teen infeksie, maar dit help om ernstige siekte en sterftes te voorkom.
Die entstof kan nie griep veroorsaak nie, aangesien dit ’n geïnaktiveerde virus bevat. Dit word veral aanbeveel vir kwesbare groepe soos bejaardes, swanger vroue en mense met chroniese siektes.
Die Wêreldgesondheidsorganisasie het aangedui dat verbeterde entstowwe in die toekoms moontlik miljoene lewens kan red, met verskeie nuwe entstowwe reeds in ontwikkeling.
Die NIOS het bevestig dat die griepinenting vanaf die eerste week van April by apteke beskikbaar sal wees. Mense in hoërisikogroepe word aangeraai om dit so spoedig moontlik te ontvang.
