Donald Trump het ’n driedaagse wapenstilstand tussen Rusland en Oekraïne aangekondig nadat albei lande mekaar daarvan beskuldig het dat hulle afsonderlike skietstilstande oortree het wat ingestel is om die vieringe van die Sowjetunie se oorwinning oor Nazi-Duitsland te dek.
“Hierdie wapenstilstand sal ’n opskorting van alle kinetiese aktiwiteite insluit, asook ’n gevangenisruil van 1 000 gevangenes uit elke land,” het die Amerikaanse president gesê.
Kort daarna het Oekraïne se president, Wolodimir Zelenski, die land se deelname bevestig, terwyl Russiese staatsmedia ook berig het dat Rusland tot die voorstel ingestem het.
Vroeër het albei kante beweer dat die ander steeds hul posisies aangeval het, en Moskou se burgemeester het gesê die stad is oornag deur hommeltuie geteiken.
In ’n plasing het Trump gesê hy het persoonlik vir die driedaagse skietstilstand gevra en dat hy die instemming van president Vladimir Poetin en president Wolodimir Zelenski waardeer.
Poetin het vroeër ’n wapenstilstand vir 8 en 9 Mei aangekondig in aanloop tot die Oorwinningsdagvieringe. Kyiv het egter vroeër ’n onbepaalde skietstilstand voorgestel wat op 6 Mei sou begin.
Rusland het Oekraïne gewaarsku om nie die Oorwinningsdagparade op Rooi Plein aan te val nie. Die land se ministerie van verdediging het gedreig met ’n “wederkerige, massiewe missielaanval” op die sentrum van Kyiv indien Moskou geteiken word.
Vir die eerste keer in byna twee dekades sal daar geen militêre toerusting by die parade wees nie, terwyl Moskou op hoë gereedheid is uit vrees dat Oekraïne die geleentheid kan ontwrig.
Inwoners van Moskou en Sint Petersburg is ook gewaarsku dat hul mobiele internettoegang om veiligheidsredes beperk sal word.
Waar die vieringe voorheen groot getalle buitelandse gaste gelok het, sal slegs die leiers van Belarus, Maleisië en Laos, saam met ’n paar ander hooggeplaastes, hierdie keer teenwoordig wees.
Op Vrydag het albei kante mekaar weer beskuldig van oortredings van die wapenstilstand. Rusland se ministerie van verdediging het gesê Oekraïne het ook burgerlike teikens in grensgebiede aangeval, terwyl Russiese magte ’n “spieëlreaksie” gelewer het.
Moskou se burgemeester, Sergey Sobyanin, het gesê sowat 20 hommeltuie is binne die eerste twee uur van die wapenstilstand naby die stad afgeskiet.
Aanvalle is ook aangemeld op industriële terreine in verskeie Russiese streke, sowel as in die Tsjetsjeense hoofstad Grozny.
Dertien lughawens in suidelike Rusland het hul bedrywighede opgeskort ná ’n hommeltuigaanval.
Zelenski het intussen gesê daar was meer as 140 aanvalle op Oekraïense posisies binne die eerste paar uur van die skietstilstand, asook meer as 850 hommeltuigaanvalle. Hy het gesê Oekraïne sal “in dieselfde munt terugbetaal”.
Die woordestryd oor die wapenstilstand kom nadat die president van die Europese Raad, António Costa, gesê het daar is moontlik ruimte vir die EU om met Rusland te onderhandel oor die beëindiging van die oorlog.
Hy het gesê Europa bly ’n buur van Rusland en dat gesprekke oor die toekoms van die streek se veiligheid noodsaaklik is.
Die Kremlin het daarop gereageer deur te sê Rusland is bereid tot dialoog, maar sal nie self die eerste stap neem nie.
Die VSA het reeds verskeie rondtes van onderhandelinge bemiddel, maar sonder deurbraak, en daar is kommer dat Washington se fokus tans deur die Midde-Ooste afgelei word.
Die Amerikaanse minister van buitelandse sake, Marco Rubio, het gesê die VSA bly bereid om te bemiddel, maar nie tyd wil mors indien daar geen vordering is nie.
Afsonderlik probeer Oekraïense nooddienste ’n groot veldbrand in die uitsluitingsone by Tsjernobil onder beheer bring. Sterk winde, droë toestande en landmyne bemoeilik die pogings, en die brand versprei vinnig oor ’n gebied van sowat 11 vierkante kilometer.
Owerhede sê bestraling in die gebied bly egter binne normale vlakke.