MADRID – Meer as 220 000 mense is reeds uit hul huise ontruim terwyl verwoestende veldbrande dele van Frankryk en Spanje teister en owerhede waarsku dat sommige brande buite beheer raak.
In Frankryk is sowat 200 000 mense in die suidwestelike Gironde- en Landes-streke ontruim. Owerhede het Saterdagoggend nog byna 60 000 inwoners van vier dorpe naby Bordeaux uit voorsorg laat ontruim.
Die brand in Gironde, wat deur plaaslike owerhede as ‘n “XXL-brand” beskryf word, het reeds meer as 19 000 hektaar bos verwoes en sowat 80 huise vernietig.
Die hele Cap Ferret-skiereiland is ook ontruim, met honderde mense wat per boot moes vlug nadat die vlamme deur die gewilde vakansiegebied versprei het.
Die Franse president, Emmanuel Macron, het die weermag ontplooi om met die brandbestryding te help en die regering sal ‘n noodvergadering hou om die situasie te bespreek. Macron het die situasie, veral in Gironde, as “baie gespanne” beskryf. Frankryk het ook die Europese Unie se burgerlikebeskermingsmeganisme geaktiveer en sal onder meer versterkings in die vorm van twee Black Hawk-helikopters uit Tsjeggië en Slowakye ontvang.
Volgens die Franse minister van binnelandse sake, Laurent Nuñez, is sowat 50 brandbestryders reeds beseer. Hy sê die brand voed homself, verander voortdurend van rigting en beweeg in die rigting van Bordeaux. Brandweerbeamptes sê die toestande is ernstiger as tydens die verwoestende veldbrande wat die streek in 2022 getref het.
In Spanje is ‘n nasionale noodtoestand afgekondig nadat drie veldbrande wes van Madrid saamgesmelt het tot een reusebrand. Minstens 25 000 mense is reeds ontruim, terwyl bykans 40 000 inwoners opdrag gekry het om binnenshuis te bly.
Die president van die Madrid-streek, Isabel Díaz Ayuso, het dit as die ergste veldbrand in die streek se geskiedenis beskryf en gesê die gebied word deur ‘n “perfekte storm” van uiterste hitte, sterk winde en saamsmeltende brandfronte geteister.
Carlos Novillo, hoof van die streek se noodbestuur, sê die brand is tans buite die vermoë van brandbestryders om te beheer.
Minstens 6 000 hektaar het reeds in die Madrid-streek afgebrand, terwyl nog byna 9 000 hektaar in die naburige Ávila-provinsie vernietig is. Owerhede probeer keer dat dié brand met die Madrid-brand saamsmelt.
Agt munisipaliteite is reeds ontruim en verskeie ander dorpe bly onder streng inperking terwyl die brande voortwoed.
Die Spaanse eerste minister, Pedro Sánchez, sal Saterdag die noodkoördineringsentrum besoek nadat hy die situasie as “dramaties” beskryf en inwoners gemaan het om uiters versigtig te wees.
Die Spaanse burgerwag het intussen een persoon in hegtenis geneem en ondersoek nog ‘n tweede persoon nadat owerhede aangedui het dat nalatigheid met swaar masjinerie moontlik die Burgohondo-brand veroorsaak het.
Die Europese Unie het vliegtuie en helikopters ontplooi om Frankryk en Spanje met die brandbestryding by te staan. Volgens die Europese Bosbrandinligtingstelsel het veldbrande reeds vanjaar meer landoppervlakte in Europa verwoes as die jaarlikse gemiddelde vir die afgelope twee dekades.
Volgens die Europese Omgewingsagentskap het klimaatsverandering die risiko van veldbrande regoor Europa verhoog, met Suid-Europa wat die grootste gevaar loop.