’n Vuurwapen hou nie op om jou eiendom te wees net omdat die lisensie daarvoor verval het nie. Jy mag dit egter nie sonder ’n geldige lisensie wettig besit of gebruik nie.

Die Nasionale Jag- en Sportskietvereniging (Natshoot) en die Suid-Afrikaanse Vereniging vir Wapen- en Ammunisiehandelaars (SAAADA) het op 15 September ’n hofbevel verkry wat dié beginsel bevestig.

Die hof het dit eenvoudig gestel: wie die vuurwapen besit as eiendom en wie dit wettig in sy besit mag hê en gebruik, is twee verskillende sake.

Dié beginsel sluit aan by die Konstitusionele Hof se uitspraak in die Fidelity-saak van Mei 2022. Daar is reeds beslis dat ’n vervalde lisensie nie vanself beteken dat die eienaar sy vuurwapen as eiendom verloor nie.

Wat gebeur met die vuurwapen?

As die lisensie verval het, kan die vuurwapen na ’n behoorlik gelisensieerde vuurwapenhandelaar geneem word. Die handelaar mag dit ontvang, registreer en bewaar.

Van daar af kan die vuurwapen volgens die wet verkoop of geskenk word, of daar kan om ’n nuwe lisensie daarvoor aansoek gedoen word.

Die uitspraak beteken dus nie dat iemand met ’n vervalde lisensie eenvoudig die vuurwapen by die huis mag hou en aanhou gebruik nie. Die voorgeskrewe proses moet steeds gevolg word.

SAPD moet sy stelsels aanpas

Die hof het ook bevind dat sekere SAPD-reëls en beperkings op sy elektroniese stelsels onwettig is. Dié beperkings het vuurwapenhandelaars verhinder om vuurwapens met vervalde lisensies te ontvang of te registreer.

Die hof se standpunt is dat die SAPD nie deur interne reëls of sy rekenaarstelsels beperkings mag instel wat nie in die wet staan nie.

Die SAPD het nou 90 dae om sy prosedures, riglyne en elektroniese stelsels by die uitspraak aan te pas. Vuurwapenbeamptes, provinsiale kantore en die sentrale vuurwapenregister moet ook ingelig word oor hoe sulke gevalle voortaan hanteer moet word.