Die eerste ronde onderhandelinge tussen die Verenigde State en Iran oor ’n permanente vredesooreenkoms het volgens bemiddelaars goeie vordering getoon.
Verteenwoordigers van die twee lande het Sondag in Switserland vergader ná die voorlopige ooreenkoms wat verlede week bereik is. Tegniese gesprekke sal nou deur die week voortgaan.
Katar en Pakistan, wat as bemiddelaars optree, het in ’n gesamentlike verklaring gesê daar is ooreengekom op ’n plan om binne 60 dae ’n finale vredesooreenkoms te bereik.
Iran se minister van buitelandse sake, Seyed Abbas Araghchi, sê die gesprekke het ook betekenisvolle vordering gemaak in pogings om die konflik in Libanon te beëindig.
Die voorlopige ooreenkoms bepaal dat gevegte op alle fronte beëindig moet word, die Straat van Hormuz heropen moet word en dat ’n finale ooreenkoms binne 60 dae onderhandel moet word.
Daar is ook ’n nuwe kommunikasiekanaal geskep om misverstande tussen die partye te voorkom en veilige skeepsverkeer deur die Straat van Hormuz te verseker.
Verder is daar besluit om ’n gesamentlike koördineringsgroep tussen die VSA, Iran en Libanon te stig om die beëindiging van militêre optrede in Libanon te help bestuur.
Ondanks die onderhandelinge het geweld tussen Hezbollah en Israeliese magte die afgelope week voortgeduur. Volgens Libanon se gesondheidsowerhede is dosyne mense, waaronder vroue en kinders, in Israeliese lugaanvalle dood.
Die VSA het Vrydag ’n nuwe skietstilstand tussen Israel en Hezbollah aangekondig, maar spanning bly hoog.
Amerikaanse president Donald Trump het voor die gesprekke gewaarsku dat Iran sy bondgenote in Libanon moet keer om verdere konflik aan te blaas. Hy het ook gedreig met nuwe militêre optrede indien die situasie versleg.
Iran se hoofonderhandelaar, Mohammad Bagher Ghalibaf, het gesê dreigemente sal nie Iran se standpunt verander nie.
Hoewel die gevegte ietwat afgeneem het, het die Israeliese eerste minister, Benjamin Netanyahu, gesê Israeliese magte sal in Suid-Libanon aanbly solank dit nodig is om die land se veiligheid te verseker.
Hezbollah se leier, Naim Qassem, het op sy beurt gesê die beweging sal enige voortgesette Israeliese militêre teenwoordigheid in Suid-Libanon teenstaan.
Die Amerikaanse vise-president, JD Vance, wat die Amerikaanse afvaardiging lei, sê die VSA is bereid om sy verhouding met Iran te verbeter indien Teheran afstand doen van enige kernwapenplanne en sy rol in streeksonstabiliteit verminder.
Iran hou egter vol dat sy kernprogram uitsluitlik vir vreedsame doeleindes gebruik word.
Die heropening van die Straat van Hormuz is een van die belangrikste dele van die ooreenkoms. Ongeveer 20% van die wêreld se olie- en aardgasverskepings beweeg deur dié seestraat. Die ontwrigting van verkeer daar het brandstofpryse wêreldwyd laat styg.
Die VSA het ook ingestem om sy blokkade van Iraanse hawens op te hef. Daarbenewens word ’n voorgestelde heropboufonds van 300 miljard dollar vir Iran bespreek.
Die grootste struikelblok bly egter Iran se kernprogram, waaroor die partye nog ’n finale besluit moet neem.
Hoewel daar optimisme oor die gesprekke is, duur die geweld in Libanon voort. Volgens Libanese owerhede is meer as 4 000 mense sedert Maart in die konflik dood, terwyl Israel sê 34 van sy soldate en vier burgers ook omgekom het.
