Twee besonder skaars Suid-Afrikaanse munte wat met die voormalige eerste minister Hendrik Verwoerd verbind word, gaan binnekort opgeveil word – en groot belangstelling is reeds uit versamelaarskringe aangemeld.
Een van die hoogtepunte is ’n seldsame 1961-Volgrond-variant van die 1c-munt, wat oorspronklik aan Verwoerd behoort het. Dié tipe muntstuk word as uiters skaars beskou en sal Maandag (4 Mei) deur Bassani’s Auction House opgeveil word.
Daarbenewens sal ’n goue R1-munt uit dieselfde jaar, wat volgens berigte persoonlik deur Verwoerd geslaan is, ook onder die hamer kom.
Verwoerd het tussen 1958 en sy dood in 1966 as eerste minister van Suid-Afrika gedien, en sy verbintenis tot dié munte verhoog hul historiese waarde aansienlik.
Volgens Landon Coleske, ’n senior numismatiese kenner verbonde aan Bassani, is daar reeds sterk belangstelling in die veiling. Hy wys daarop dat dit die eerste keer in jare is dat so ’n spesifieke munt weer beskikbaar raak.
Hoewel die Volgrond-1c tans op sowat R30 000 beraam word, glo kenners dit kan uiteindelik tussen R150 000 en R200 000 verkoop.
Die seldsame aard van die munt hou verband met die ontstaan van die Republiek van Suid-Afrika in 1961, toe die land oorgeskakel het na ’n desimale geldstelsel. Die Volgrond-variant is destyds in ’n baie beperkte oplae vir uitgesoekte individue geslaan – na bewering slegs 80 munte, waarvan moontlik net 20 vandag oor is.
Versamelaars het oor dekades heen na dié muntstuk gesoek, met baie wat deur gewone 1961-1c-munte gesif het in die hoop om een te vind. Wat hierdie spesifieke voorbeeld nog meer besonders maak, is dat dit die vyfde munt is wat in 1961 geslaan is – ’n detail wat deur amptelike dokumentasie bevestig word.
Kenners meen dat die feit dat die munt eens aan Verwoerd behoort het, dit van ’n skaars versamelstuk tot ’n unieke historiese artefak verhef.
Die veiling sal voorafgegaan word deur ’n spesiale sessie Sondag, wat onder meer ander waardevolle munte insluit, soos ’n 1898 Sammy Marks Tickey en die historiese 1874 Burgers Pond Fine Beard. Hierdie munte het in die verlede reeds ses-syferbedrae behaal.
Die 1961-1c-munt is oorspronklik op 14 Februarie daardie jaar bekendgestel saam met die rand, as deel van Suid-Afrika se oorgang na ’n desimale stelsel. Die vroeë munte was groter en swaarder, maar het oor die jare kleiner en ligter geword namate produksiekoste gestyg het.
Hoewel die 1c-munt sedert 2002 nie meer vervaardig word nie, bly dit wettige betaalmiddel – en vir versamelaars is sekere variasies daarvan vandag van onskatbare waarde.