Die Verenigde Nasies (VN) het die Equal Earth-projeksie aanvaar as deel van ’n poging om die grootte van vastelande soos Afrika akkurater op wêreldkaarte weer te gee. Die stap is daarop gemik om die bekende groottevertekening van die Mercator-projeksie reg te stel.

Die VN se Algemene Vergadering het die “Correct the Map”-resolusie aanvaar. Een van die grootste besware teen die Mercator-kaart is die manier waarop dit die relatiewe grootte van landmassas verdraai.

Afrika en Groenland kan daarop byvoorbeeld naastenby ewe groot lyk, terwyl Afrika in werklikheid sowat 14 keer groter as Groenland is.

Geen plat wêreldkaart kan egter die aarde volkome akkuraat voorstel nie. Omdat die aarde ’n sfeer is, moet kaartmakers noodwendig kompromieë aangaan wat oppervlakte, vorm, afstand of rigting betref.

Mercator nuttig vir navigasie

Die Mercator-projeksie is in 1569 deur die Vlaamse kartograaf Gerardus Mercator ontwikkel, hoofsaaklik om seevaarders met navigasie te help.

Die projeksie behou hoeke en konstante kompasrigtings besonder goed. Om dit op ’n plat kaart moontlik te maak, word gebiede egter toenemend vergroot namate hulle verder van die ewenaar en nader aan die pole lê.

Kritici meen dié visuele vertekening kan beïnvloed hoe mense die belangrikheid van verskillende wêrelddele beskou.

Die Keniaanse geograaf Kioko Muendo meen die Mercator-kaart het Afrika se omvangryke hulpbronne, bevolking en beleggingsgeleenthede implisiet onderbeklemtoon.

Equal Earth bied ander oplossing

Die Equal Earth-kaart, wat in 2018 deur ’n span kartograwe ontwikkel is, probeer die grootte en vorm van landmassas meer getrou weergee. Dit is deur die Robinson-projeksie van 1963 geïnspireer.

Lede van die Afrika-unie het die Equal Earth-projeksie reeds in Februarie aanvaar voordat die VN dit gevolg het.

Die kaart het egter ook beperkings. Dit behou nie die reguit lyne wat Mercator so nuttig vir navigasie gemaak het nie en kan ook nie die werklike afstand tussen verskillende plekke akkuraat meet nie.

Elke kaart maak ’n kompromie

Ander pogings om die probleem op te los, sluit die Peters-kaart in. Dié projeksie gee die relatiewe oppervlaktes van landmassas beter weer, maar verdraai hul vorms aansienlik.

Sommige kartograwe het wêreldkaarte ook omgedraai sodat die suide bo is, of verskillende vastelande in die middel geplaas. Dit bied ’n ander perspektief, maar los nie die onderliggende probleem van ’n driedimensionele aarde op ’n plat oppervlak op nie.

Die kaart op die VN se embleem gebruik weer ’n asimutale ewe-afstandsprojeksie, met die Noordpool as middelpunt. Ook dié kaart raak toenemend verwring hoe verder ’n gebied van die middelpunt af lê.

Daar bestaan dus nie ’n plat wêreldkaart wat oppervlakte, vorm, afstand én rigting tegelykertyd volkome akkuraat kan voorstel nie. Die Equal Earth-projeksie se groot voordeel is dat dit die relatiewe grootte van landmassas, waaronder Afrika, meer getrou weergee.