Suid-Afrika se veeboerderybedryf lui die alarm en waarsku dat die regering se huidige, sloerende benadering tot bek-en-klouseer (BKS) ’n resep vir mislukking is wat voedselsekerheid en duisende landbouposte in gedrang bring.
Bedryfskenners en boere doen nou ’n dringende beroep op ’n “oorlogstyd”-mobilisering om sowat 14 miljoen beeste binne ’n streng tydraamwerk van ses tot agt weke in te ent — ’n prestasie wat volgens hulle die enigste beproefde manier is om kudde-immuniteit te bereik en die virus doeltreffend te stuit.
Hulle wys daarop dat die adjunk-direkteur-generaal van die Departement van Landbou, Dipepeneneng Serage, tydens ’n voorlegging Dinsdag aan die Parlement se portefeuljekomitee oor landbou sy ontevredenheid uitgespreek het oor die stadige tempo van die uitrol.
Ten spyte van die dringendheid, het die komitee verneem dat die regering reeds 4 miljoen dosisse verkry het en beplan om nog 7 miljoen aan te koop. Daar is egter ’n duidelike gebrek aan besonderhede oor hoe hierdie entstowwe werklik vanaf staatsopbergingsfasiliteite tot by beeste op plase versprei gaan word.
FMD Response SA, ’n koalisie wat meer as 250 melk-, vark- en beesprodusente verteenwoordig, voer aan dat die regering se plan om die inentingsprogram oor ’n jaar te rek, die virus die geleentheid kan gee om aan te hou versprei en muteer. “Suid-Afrika se 14 miljoen beeste moet binne ’n tydperk van ses tot agt weke ingeënt word om kudde-immuniteit van minstens 80% te bereik en oordrag te stop,” het die woordvoerder van FMD Response SA, Andrew Morphew, gesê.
Morphew verwys ook na internasionale suksesverhale en wys daarop dat Suid-Amerikaanse lande soos Brasilië en Argentinië die siekte suksesvol uitgeroei het deur presies hierdie tipe intensiewe, korttermyn-massaveldtog.
Volgens rolspelers in die bedryf lê die knelpunt by staatsineffektiwiteit rondom verkryging en verspreiding. Om hierdie struikelblokke te oorkom, eis die koalisie dat die privaat sektor toegelaat word om in te gryp. Die voorstel sluit die volgende in:
  • Privaat verkryging: Dat boere en bedryfsorganisasies entstowwe direk mag aankoop.
  • Invoerpermitte: Versnelde goedkeuring vir die invoer van hoëgehalte internasionale entstowwe.
  • Onafhanklike verspreiding: Die gebruik van privaat logistieke netwerke om entstowwe vinniger tot by afgeleë plase te versprei as wat staatsmeganismes tans toelaat.
In ’n moontlike deurbraak het Serage tydens ’n onlangse radio-onderhoud aangedui dat die departement bereid is om met grootskaalse kommersiële boere saam te werk. Hy het onderneem om die nodige permitte te fasiliteer sodat die privaat sektor entstowwe kan invoer — ’n stap wat Morphew as “baie welkom” beskryf het.
“Net deur ’n verenigde en doelgerigte poging kan hierdie krisis opgelos word,” het Morphew afgesluit. “Sonder onmiddellike optrede op groot skaal en teen hoë spoed, sal die gevolge vir ons ekonomie net verder verdiep.”